Marcin Wilkowski

Krótki eksperyment, przeprowadzony piątkowym wieczorem, pokazał mi, że samodzielne pisanie bloga wciąż jest merytorycznie bardziej efektywne niż generowanie notek z “AI”. Oczywiście jest też jedynym etycznym wyborem wobec czytelników, to nie podlega dyskusji. Ale nawet przy cynicznym założeniu, że liczy się wyłącznie efektywność, wytwarzanie merytorycznych tekstów w AI nie jest opłacalne.... Czytaj dalej

Setki godzin nagrań wideo mogą zostać przekształcone w przeszukiwalną bazę danych dzięki lokalnym modelom AI i z pomocą ChatGPT jako źródła niezbędnych kompetencji do przygotowania archiwum. Warto jednak zapytać, jak nieustanna dostępność już cyfrowych śladów historii rodzinnej wpływa na pamięć i wyobrażenia o przeszłości. Czy po początkowej ekscytacji odkrywaniem zapomnianych scen nie przychodzi znudzenie i zawód? "A więc tak to wyglądało? I to już wszystko?"... Czytaj dalej

Do czego Wikipedia mogłaby inspirować historyków, jak dostępność ChatGPT wpłynęła na aktywność edytorów i czytelników Wikipedii, wykorzystanie haseł Wikipedii do testowania jakości modeli językowych oraz techniki manipulacji hasłami na temat wywołanej przez Rosję wojny w Ukrainie - to tematy artykułów z kolejnej części przeglądu tekstów naukowych dotyczących Wikipedii.... Czytaj dalej

Gdyby istniało niezawodne narzędzie do rozpoznawania treści generowanych maszynowo, wyszukiwarki pozycjonujące się jako alternatywy wobec Google już dawno by z niego korzystały. Tymczasem nadal polegają na listach domen i zgłoszeniach użytkowników. Technicznie problem jest trudniejszy, niż sugerują marketingowe hasła firm AI publikujących komercyjne detektory. Blokowanie slopów AI jest już jednak wyraźną częścią oferty alternatywnych wyszukiwarek, które rozpoznały rosnące zapotrzebowanie użytkowników na internet bez maszynowych wytworów.... Czytaj dalej

Wykorzystanie generatywnego AI w praktyce teologicznej nie musi polegać wyłącznie na masowym generowaniu tekstów homilii lub prac naukowych o kolekcjonerskich zainteresowaniach Jana Pawła II. Okazuje się, że teologia to materia, na której można badać duże modele i rozpoznawać ich ograniczenia i uprzedzenia oraz wykazywać niebezpieczeństwa związane z literalną interpretacją tekstów źródłowych w tych systemach.... Czytaj dalej

Wikipedia ma dziś ćwierć wieku i jest częścią niewielkiego zbioru projektów internetowych, które przetrwały kilka epok technologicznych. Od początku była nie tylko encyklopedią, lecz także eksperymentem oddolnej i masowej produkcji wiedzy. Dziś jest jednym z najczęściej wykorzystywanych zasobów w badaniach i podstawowym źródłem treści do trenowania modeli sztucznej inteligencji. Setki artykułów naukowych analizują ją jako system społeczny, korpus językowy i infrastrukturę wiedzy. Zapraszam do lektury pierwszej notki z urodzinowego cyklu prezentującego ciekawe teksty naukowe poświęcone Wikipedii.... Czytaj dalej

Mozilla ulega presji Doliny Krzemowej, open source umożliwia wielkim firmom przerzucanie odpowiedzialności za utrzymanie kodu na zewnątrz, a generatywna „sztuczna inteligencja” jest wykorzystywana do neutralizowania zobowiązań licencyjnych wobec kodu i treści kulturowych. Czy w 2026 roku można mieć jeszcze nadzieję? Rozmowa z Michałem "ryśkiem" Woźniakiem, specjalistą ds. bezpieczeństwa informacji, administratorem sieci i aktywistą w zakresie praw cyfrowych.... Czytaj dalej

Już 27 stycznia startuje seria webinariów poświęcona danym dziedzictwa. Pokażemy, że zbiory cyfrowe to nie tylko skany, ale też metadane, warstwy tekstowe i dane wyliczane z obrazów. 3 lutego porozmawiamy o podstawach projektowania, wytwarzania i wykorzystywania danych oraz o tym, dlaczego nie istnieje coś takiego jak "dane surowe”. Cykl zamknie 17 lutego spotkanie o zastosowaniach "sztucznej inteligencji" w pracy ze zdigitalizowanymi zbiorami, od analizy tekstów po narzędzia generatywne i tworzenie wizualizacji. Webinaria organizowane są przez Fundację Kórnicką, wspierającą bloga od pierwszych miesięcy jego istnienia.... Czytaj dalej

Wykazujemy tendencję do oceniania poezji AI jako lepszej i bardziej zrozumiałej niż ludzka, dopóki nie dowiemy się (lub nie zaczniemy tego podejrzewać), że wiersz jest maszynowego pochodzenia - wtedy ocena gwałtownie spada. Lepsze oceny dla generatywnej poezji wbrew pozorom nie świadczą o niej najlepiej. Jak to można uzasadnić?... Czytaj dalej

Domena publiczna przez dekady była postrzegana głównie jako zbiór utworów, do których wygasły prawa majątkowe. W obliczu zalewu generatywnych treści coraz wyraźniej potrzebujemy afirmatywnej definicji, która nada jej nowe wartości i znaczenie. Domena publiczna jako wspólna własność oraz przestrzeń schronienia dla twórczości? Takie koncepcje pojawiły się już na początku lat 80. i dziś stają się bardzo aktualne.... Czytaj dalej